T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
BAŞKAN :... ...
ÜYE :... ...
ÜYE :... ...
KATİP :... ...
DAVACI :
VEKİLİ
DAVALI :Hasımsız
DAVA :Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydı yapıldı. Dosya incelendi.
HEYETİMİZCE GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 15/05/2026 tevzi tarihli dava dilekçesinde özetle: Müvekkili şirket yetkilisi ... 11/05/2026 tarihinde saat 17:00 sıralarınca cüzdanının olmadığını fark ettiğini, tüm aramalara rağmen bulamadığını, bunun üzerine müvekkilinin polis merkezine giderek şikayetçi olduğunu, cüzdanının içerisinde bulunan davaya konu ... Bankası A.Ş. ... Şubesi'ne ait ... seri no'lu, Keşidecisi ... Sac Metal Petrol İnşa, Lehtarı ... olan, 30/09/2026 keşide tarihli, 25.000.000,00-TL bedelli çekin, ... Bankası A.Ş. ... Şubesi'ne ait ... seri no'lu, Keşidecisi ... Sac Metal Petrol İnşa, Lehtarı ... olan, 30/10/2026 keşide tarihli, 25.000.000,00-TL bedelli çekin, ... Bankası A.Ş. ... Şubesi'ne ait ... seri no'lu, Keşidecisi ... Sac Metal Petrol İnşa, Lehtarı ... olan, 30/11/2026 keşide tarihli, 25.000.000,00-TL bedelli çekin, ... Bankası A.Ş. ... Şubesi'ne ait ... seri no'lu, Keşidecisi ... Sac Metal Petrol İnşa, Lehtarı ... olan , 30/12/2026 keşide tarihli, 25.000.000,00-TL bedelli çekin, ... Bankası A.Ş. ... Şubesi'ne ait ... seri no'lu, Keşidecisi ... Sac Metal Petrol İnşa, Lehtarı ... olan, 30/01/2027 keşide tarihli, 25.000.000,00-TL bedelli çekin, ... Bankası A.Ş. ... Şubesi'ne ait ... seri no'lu, Keşidecisi ... Sac Metal Petrol İnşa, Lehtarı ... olan, 28/02/2027 keşide tarihli, 25.000.000,00-TL bedelli çekin ve ... Bankası A.Ş. ... Şubesi'ne ait ... seri no'lu, Keşidecisi ... Sac Metal Petrol İnşa, Lehtarı ... olan, 30/03/2027 keşide tarihli, 30.000.000,00-TL bedelli çekinde kaybolduğunu/çalındığını, tüm aramalara rağmen bulunamadığını, kötü niyetli kişilerin eline geçme ihtimalinin bulunduğunu, müvekkilinin çekleri lehine düzenlediği kişiye vermeden kaybettiği için yetkili hamil durumunda olduğunu bu nedenlerle dava konusu çeklerin ödenmemesi için ihtiyati tedbir kararı verilerek zayi nedeniyle iptallerine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, zayii nedeni ile çek iptali davasına ilişkindir.
Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... Ksayılı ilamı; Davacı vekili, Kızılay Derneği Marmara Afet Yönetimine ait ... Bankası ... Şubesi nezdinde bulunan ... nolu hesabın kapatılmak istenildiğini, bankanın, hesabın kapatılması için hesaba bağlı olan 18 adet çek yaprağının iadesini talep ettiğini, yapılan araştırma neticesinde söz konusu çeklerin bulanamadığını ve kaybolmak suretiyle zayi olduklarının anlaşıldığını ileri sürerek, davaya konu 18 adet çekin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini istemiştir. Mahkemece, tüm dosya kapsamına göre, senedin iptalini ancak senet üzerinde TTK’nın 651/2. maddesi uyarınca hak sahibi olan kişinin talep edebileceği, somut olayda ise, iptal talep eden davacının senet üzerinde hak sahibi olan kişi değil, çek hesabı karşılığı çek karnesi verilen kişi olduğu, ayrıca senedin zayi nedeniyle iptaline karar verilebilmesi için, iptali istenen senedin yasada öngörülen şekilde senet niteliğinde olması gerektiği, çekin şekil unsurların TTK’nın 780. maddesinde düzenlendiği, anılan düzenleme karşısında boş çek yaprağının senet niteliğinde olduğunun kabulünün mümkün olmadığı, belirtilen nedenlerle davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle, davanın aktif husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir. Kararı davacı vekili temyiz etmiştir. Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.'' şeklindedir.
Konya BAM . HD'nin ... E ... K sayılı kararı ''Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 Sayılı) 818/1-s maddesindeki atıf uyarınca aynı Kanun'un 757 ve devamı maddelerine göre tedbir ve iptale ilişkin istemde bulunma hakkının iradesi dışında çek elinden çıkan hamile ait bulunduğu, çeki düzenleyen keşidecinin anılan maddelere dayalı olarak iptal ve ödeme yasağı talebinde bulunma hakkının olmadığı, davacı şirketin 3.kişi çek yetkili hamili olmadığı anlaşılmıştır. Çek iptali davası TTK 651. maddesi gereğince ancak hamil tarafından açılması gerektiği nazara alındığında; ilk derece mahkemesince delillerin esastan değerlendirilmesi sonucu davanın reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir durum bulunmadığından davacının istinaf taleplerinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine...'' şeklindedir.
Somut olayda; zayi nedeniyle iptal davasının çek hamillerine tanınmış bir hak olduğu, bu bakımdan keşidecinin iptal davası açmasının mümkün olmadığı, somut olayda davacının davaya konu çeklerin yetkili hamili olmadığı, bilakis çekleri düzenleyeni diğer ifadeyle çeklerin keşidecisi olduğu anlaşılmakla davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,
2-Alınması gerekli harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer OLMADIĞINA,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Dava başında yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
5-Tensip zaptının bilgi mahiyetinde davacıya TEBLİĞİNE,
Dair, davacı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, Konya Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi Başkanlığı'na sunulmak üzere Mahkememize ya da başka yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile karar verildi. 15/05/2026
Başkan ... Üye ... Üye... Katip ...