İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2024/1)

İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ (TEBLİĞ NO: 2024/1)

Amaç ve kapsam

MADDE 1- (1) Bu Tebliğin amacı, 23/11/2022 tarihli ve 32022 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2022/35) ile Çin Halk Cumhuriyeti menşeli “ağır vasıta, zirai araç ve iş makineleri dış lastikleri” (kauçuktan yeni dış lastikler) ürünü ithalatına yönelik başlatılan ve Ticaret Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen nihai gözden geçirme soruşturmasının tamamlanması neticesinde alınan kararın yürürlüğe konulmasıdır.

Dayanak

MADDE 2- (1) Bu Tebliğ, 14/6/1989 tarihli ve 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 20/10/1999 tarihli ve 99/13482 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar ve 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğe dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3- (1) Bu Tebliğde geçen;

a) CIF: Masraflar, sigorta ve navlun dâhil teslimi,

b) ÇHC: Çin Halk Cumhuriyeti’ni,

c) GTİP: Gümrük tarife istatistik pozisyonunu,

ç) Kurul: İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulunu,

d) TGTC: İstatistik Pozisyonlarına Bölünmüş Türk Gümrük Tarife Cetvelini,

e) Yönetmelik: 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliği,

ifade eder.

Karar

MADDE 4- (1) Yürütülen soruşturma sonucunda, ÇHC menşeli ürünlere yönelik önlemin yürürlükten kalkması durumunda dampingin ve zararın devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olduğu saptanmıştır. Ticaret Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülerek tamamlanan soruşturma sonucunda ulaşılan bilgi ve bulguları içeren Bilgilendirme Raporu Ekte yer almaktadır.

(2) Bu çerçevede, soruşturma neticesinde ulaşılan tespitleri değerlendiren Kurulun kararı ile 2/12/2017 tarihli ve 30258 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2017/33) ile yürürlükte olan dampinge karşı önlemin, Yönetmeliğin 42 nci maddesi çerçevesinde aşağıdaki tabloda gösterilen biçimde uygulanmaya devam edilmesine karar verilmiştir.

GTİP

Eşyanın Tanımı

Menşe Ülke

Dampinge Karşı Önlem (CIF Bedelin Yüzdesi)

4011.20.90

Otobüs ve kamyonlarda kullanılanlar –yükleme endeksi 121’i geçenler

ÇHC

%60

4011.70.00.00.00

Tarım ve orman taşıtları ve makinelerinde kullanılan türde olanlar

4011.80.00.00.00

Yapı, madencilik veya sanayi elleçleme taşıtları ve makinelerinde kullanılan türde olanlar

4011.90.00.00.00

Diğerleri (yalnız ağır vasıta, zirai araç ve iş makineleri dış lastikleri)

Uygulama

MADDE 5- (1) Gümrük idareleri, 4 üncü maddede GTİP’i, eşya tanımı ve menşe ülkesi belirtilen eşyanın, diğer mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla, serbest dolaşıma giriş rejimi kapsamındaki ithalatında karşısında gösterilen oranda dampinge karşı kesin önlemi tahsil ederler.

(2) Bilgilendirme Raporunda soruşturma konusu ürün ve benzer ürün ile ilgili açıklamalar genel içerikli olup uygulamaya esas olan TGTC’de yer alan GTİP ve 4 üncü maddede yer alan tabloda belirtilen eşya tanımıdır.

(3) Önleme tabi ürünün TGTC’de yer alan tarife pozisyonunda ve/veya tanımında yapılacak değişiklikler bu Tebliğ hükümlerinin uygulanmasına engel teşkil etmez.

(4) Yönetmeliğin 35 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu Tebliğ kapsamındaki önlem, yürürlük tarihinden itibaren 5 yıl sonra yürürlükten kalkar.

(5) Yönetmeliğin 35 inci maddesi uyarınca bu Tebliğ kapsamındaki önlemin sona erme tarihinden önce bir nihai gözden geçirme soruşturması başlatıldığı takdirde önlem, soruşturma sonuçlanıncaya kadar yürürlükte kalmaya devam eder.

Yürürlük

MADDE 6- (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 7- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Ticaret Bakanı yürütür.

Eki için tıklayınız

── EK: 9.5.40674-Ek.docx ──

EK:

2024/1 SAYILI İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞE DAİR BİLGİLENDİRME RAPORU

Genel Bilgi ve İşlemler

Kapsam ve Yasal Dayanak

Bu rapor, 14/6/1989 tarihli ve 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 20/10/1999 tarihli ve 99/13482 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar ve 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik (Yönetmelik) hükümleri çerçevesinde yürütülen nihai gözden geçirme soruşturması (NGGS) sonucunda alınacak karara esas teşkil edecek bilgi ve bulguları içermektedir.

Mevcut Önlem ve Geçmişi

20/8/2005 tarihli ve 25912 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2005/18) ile Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) menşeli “otomobil, hafif ticari araç, ağır vasıta, zirai araç ve iş makineleri dış lastikleri”nin (kauçuktan yeni dış lastikler) ithalatında CIF bedelin %60’ı ve %87’si oranlarında dampinge karşı kesin önlem yürürlüğe konulmuştur.

21/6/2011 tarihli ve 27971 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2011/8) ile tamamlanan birinci NGGS sonucunda yürürlükte olan damping önleminin “ağır vasıta, zirai araç ve iş makineleri dış lastikleri” (kauçuktan yeni dış lastikler) ithalatına yönelik olarak CIF bedelin %60’ı oranında uygulanmaya devam edilmesine karar verilmiştir. Söz konusu NGGS kapsamında, başvurunun “otomobil ve hafif ticari araç lastikleri” için temsil şartını sağlamaması nedeniyle anılan ürünlere yönelik önlem 20/8/2010 tarihinde yürürlükten kalkmıştır.

2/12/2017 tarihli ve 30258 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2017/33) ile tamamlanan ikinci NGGS sonucunda yürürlükte olan dampinge karşı önlemin aynen uygulanmaya devam edilmesine karar verilmiştir.

30/12/2016 tarihli ve 29934 (2. Mükerrer) sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İstatistik Pozisyonlarına Bölünmüş Türk Gümrük Tarife Cetvelinde yapılan değişiklikler doğrultusunda önlem konusu gümrük tarife istatistik pozisyonları (GTİP) güncellenmiş olup hâlihazırda 4011.20.90 gümrük tarife pozisyonu (GTP) ve 4011.70.00.00.00, 4011.80.00.00.00 ve 4011.90.00.00.00 GTİP’leri bazında %60 oranında dampinge karşı önlem yürürlüktedir.

Soruşturma

Yönetmeliğin 35 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmünce, 11/2/2022 tarihli ve 31747 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2022/5) ile mevcut önlemin yürürlükte kalma süresinin sona ereceği ilan edilmiştir. Tebliğ ile ayrıca, ilgili ürünün yerli üreticilerinin mevzuatta öngörülen süreler içinde, yeterli delillerle desteklenmiş bir başvuru ile NGGS açılması talebinde bulunabilecekleri duyurulmuştur.

Bu çerçevede, Petlas Lastik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi (Petlas) firması ÇHC menşeli “ağır vasıta, zirai araç ve iş makineleri dış lastikleri" (kauçuktan yeni dış lastikler) ithalatına karşı NGGS açılması başvurusunda bulunmuştur. Söz konusu başvuru Özka Lastik ve Kauçuk Sanayi Ticaret Anonim Şirketi, Billas Lastik ve Kauçuk Sanayi Ticaret Anonim Şirketi, Anlaş Anadolu Lastik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi, Goodyear Lastikleri Ticaret Anonim Şirketi ve Kocaeli Lastik Sanayi Anonim Şirketi firmaları tarafından desteklenmiştir.

Başvuru kapsamında sunulan bilgi ve belgeler, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu (Kurul) tarafından değerlendirilmiş ve bir NGGS açılmasını haklı kılacak yeterlilikte delillerin mevcudiyetine kanaat getirilmiştir.

23/11/2022 tarihli ve 32022 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2022/35) ile ÇHC menşeli “ağır vasıta, zirai araç ve iş makineleri dış lastikleri" (kauçuktan yeni dış lastikler) ürünü ithalatına yönelik bir NGGS açılmıştır.

T.C. Ticaret Bakanlığı (Bakanlık) İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen soruşturma tamamlanmıştır.

Yerli Üretim Dalının Temsil Niteliği

Yönetmeliğin 18 inci maddesi uyarınca yerli üretim dalını temsil etme niteliğine sahip olan yerli üretici Petlas firması tarafından yapılan başvurunun, Yönetmeliğin 20 nci maddesi uyarınca yerli üretim dalı adına yapıldığı anlaşılmıştır. Anılan firma, bu raporun ilgili bölümlerinde “yerli üretim dalı” olarak anılacaktır.

Soruşturma ve Gözden Geçirme Dönemi

(1) Mevcut önlemlerin yürürlükten kalkması durumunda, dampingin ve zararın devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup olmadığının tespiti için 1/1/2019 - 30/6/2022 arasındaki dönem gözden geçirme dönemi olarak alınmıştır.

İlgili Tarafların Bilgilendirilmesi, Dinlenmesi ve Bilgilerin Değerlendirilmesi

Soruşturma açılmasını müteakip, soruşturma konusu ürünün Bakanlık tarafından tespit edilen ÇHC’de mukim üreticilerine/ihracatçılarına, Türkiye’de yerleşik ithalatçılarına ve ayrıca mezkûr ülkede yerleşik diğer üreticilere/ihracatçılara iletilebilmesini teminen anılan ülkenin Ankara Büyükelçiliğine soruşturmanın açılışına ilişkin bildirimde bulunulmuştur.

Bildirimde, soruşturma açılış Tebliğine, başvurunun gizli olmayan özetine ve soru formlarına nereden erişilebileceği hususunda bilgi verilmiştir.

Taraflara görüş bildirme ve soru formunu yanıtlamaları için posta süresi dâhil 37 gün süre tanınmıştır.

Yerli üretim dalı, soruşturma süresi boyunca Bakanlık ile iş birliği içinde olmuş ve gerektiğinde talep edilen ilave bilgileri temin etmiştir.

Soruşturma konusu üründe ithalat gerçekleştirdiği tespit edilen ithalatçı firmalara soruşturma açılışına ilişkin bildirimde bulunulmuş olup herhangi bir iş birliği talebi alınmamıştır.

Türkiye’ye ÇHC menşeli soruşturma konusu ürünün ihracatını gerçekleştirdiği tespit edilen üretici/ihracatçı firmalara soruşturma açılışına ilişkin bildirim gönderilmiş ancak herhangi bir firma iş birliğinde bulunmamıştır.

Nihai bildirim sonrasında, ilgili tarafların nihai bildirime ilişkin görüşlerini sözlü olarak da sunmalarına imkân tanımak amacıyla kamu dinleme toplantısı yapılması planlanmış olup talep eden ilgili taraf olmaması sebebiyle toplantı yapılmamıştır.

Tarafların işbu soruşturma boyunca ortaya koyduğu tüm bilgi, belge ve görüşler incelenmiş, mezkûr görüşlerden mevzuat kapsamında değerlendirilebilecek olanlara bu raporun ilgili bölümlerinde yer verilmiştir.

Yerinde Doğrulama İncelemesi

Yönetmeliğin 21 inci maddesi çerçevesinde, yerli üretici Petlas firmasının üretim ve idari tesislerinde yerinde ve çevrimiçi olmak üzere doğrulama incelemesi gerçekleştirilmiştir.

Soruşturma Konusu Ürün ve Benzer Ürün

Soruşturma konusu ürün, 4011.20.90 GTP’si ve 4011.70.00.00.00, 4011.80.00.00.00, 4011.90.00.00.00 GTİP’leri altında sınıflandırılan “ağır vasıta, zirai araç ve iş makineleri dış lastikleri” (kauçuktan yeni dış lastikler) tanımlı üründür. Soruşturma konusu ürün raporun ilerleyen bölümlerinde “ağır vasıta, zirai araç ve iş makinesi lastikleri” olarak anılacaktır.

Soruşturma konusu ürün olan lastik, içerisinde doğal ve/veya sentetik kauçuklar, karbon siyahı, tekstil ve/veya çelik kordlar, pişirme amaçlı kimyasallar ve lastiğe UV ve Ozon direnci kazandırmak için yine çeşitli kimyasallar içeren komposit bir üründür. Lastiğin temel işlevi, araç ve yer arasındaki güç iletişimini sağlaması, hareketi başlatması veya durdurması, yük taşıması, araçla zemin arasında süspansiyon oluşturarak konforlu bir sürüş sağlamasıdır. Soruşturma konusu ürünler kullanıldıkları alanlar dikkate alınarak; “Ağır Vasıta Lastikleri”, “Zirai Araç Lastikleri” ve “İş Makinesi Lastikleri” olmak üzere 3 ana kategori altında toplanmıştır.

2005/18 sayılı Tebliğ ile sonuçlanan esas soruşturmada, yerli üretici tarafından üretilen ürünler ile soruşturmaya konu ülke menşeli ürünler arasında fiziksel özellikler, ürün çeşitliliği ve kullanım alanları olarak “benzer ürün” tanımı açısından ayrım yaratan herhangi bir farklılık bulunmadığı tespit edilmiştir. Bu defa da ilgili başvuru kapsamında yapılan değerlendirmede, İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğin 4 üncü maddesi çerçevesinde benzer ürüne yönelik tespiti değiştirecek herhangi bir veri bulunmamıştır. Öte yandan, soruşturma sırasında yapılan tespitlerde, 4011.90.00.00.00 GTİP’i altında, soruşturma konusu ürünler dışında farklı ürünlerin ithalatlarının da gerçekleşebildiği anlaşılmıştır.

Yapılan başvuruda, yerli üretim dalı tarafından üretilen ürün ile soruşturma konusu ithal ürün arasında teknik ve fiziki özellikler ile ürünün temel kullanım alanları bakımından bir fark bulunmadığı belirtilmiştir. Bu nedenle, Yönetmeliğin 4 üncü maddesi çerçevesinde, soruşturma konusu ürün ile yerli üretim dalı tarafından üretilen ürününün esas soruşturmada ve daha önceki nihai gözden geçirme soruşturmasında yapılan benzer ürün olarak kabul edilebileceği tespiti geçerliliğini korumaktadır.

Soruşturma konusu ürün ve benzer ürün ile ilgili açıklamalar bağlayıcı nitelikte olmayıp genel içerikli ve bilgi amaçlıdır.

Ürünün İthalinde Uygulanan Vergi Oranları ve Diğer Yükümlülükler

Soruşturma konusu ürün için meri İthalat Rejim Kararı çerçevesinde belirlenen gümrük vergileri aşağıda yer almaktadır. Buna göre, ÇHC menşeli ağır vasıta lastiklerine yönelik %4,5 oranında, zirai araç ve iş makinesi lastiklerine ise %4 oranında gümrük vergisi uygulanmaktadır. Ayrıca söz konusu ürünlerdeki katma değer vergisi (KDV) oranı %20’dir.

GTİP

GÜMRÜK VERGİSİ ORANI (%)

GTS ÜLKELERİ

4011.20.90.00.11

2,2

4,5

4011.20.90.00.12

2,2

4,5

4011.20.90.00.19

2,2

4,5

4011.70.00.00.00

4011.80.00.00.00

4011.90.00.00.00

3,6

Kaynak: İthalat Rejimi 2024

1: AB Üyesi Ülkeler, EFTA Üyesi Ülkeler, Serbest Ticaret Anlaşması Ülkeleri: Arnavutluk, Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı, Bosna-Hersek, Fas, Faroe Adaları, Filistin, Gürcistan, Güney Kore, İsrail, Karadağ, Kosova, Kuzey Makedonya Cumhuriyeti, Malezya, Mısır Arap Cumhuriyeti, Morityus, Moldova, Sırbistan, Singapur Cumhuriyeti, Şili, Tunus. 2: Bolivarcı Venezuela Cumhuriyeti. 3: TPS-OIC İslam Konferansı Teşkilatı Üyesi Devletler Arasında Tercihli Ticaret Sistemi Çerçeve Anlaşması ve Tercihli Tarife Düzenlemesi Protokolü (PRETAS) kapsamındaki ülkeler (Bahreyn Krallığı, Bangladeş Halk Cumhuriyeti, Birleşik Arap Emirlikleri, Fas Krallığı, İran İslam Cumhuriyeti, Katar Devleti, Kuveyt Devleti, Malezya, Pakistan İslam Cumhuriyeti, Suudi Arabistan Krallığı, Umman Sultanlığı ve Ürdün Haşimi Krallığı). 4: Birleşik Arap Emirlikleri. 5: En Az Gelişmiş Ülkeler. 6: Özel Teşvik Düzenlemelerinden Yararlanacak Ülkeler. 7: Gelişme Yolundaki Ülkeler. 8: Diğer Ülkeler

Söz konusu ürünlerin ithalatında 22/8/2016 tarihli ve 2016/9127 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İthalat Rejimi Kararına Ek Karar uyarınca ilave gümrük vergisi (İGV) uygulaması başlatılmıştır. Bu çerçevede, ÇHC için %21,8 olarak belirlenen İGV uygulaması, 31/12/2020 tarihli ve 3351 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan İthalatta İlave Gümrük Vergisi Uygulanmasına İlişkin Karar uyarınca değiştirilmiş olup, hâlihazırda ağır vasıta lastikleri için %15, zirai araç ve iş makinesi lastikleri için ise %21,8 olarak devam etmektedir.

Dampingin Devamı veya Yeniden Meydana Gelmesi İhtimali

Genel Açıklamalar

Yönetmeliğin 35 inci maddesi çerçevesinde önlemlerin yürürlükten kalkması halinde dampingin devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup olmadığı incelenmiştir.

Dampingin Devam Etme İhtimali

(1) Yönetmeliğin 40 ıncı ve 41 inci maddeleri çerçevesinde, soruşturma sırasında yeniden bir damping marjı hesaplanmamış, esas soruşturmada hesaplanmış olan damping marjları gösterge olarak dikkate alınmıştır.

(2) Bu çerçevede, ÇHC menşeli zirai araç ve iş makinesi lastikleri için esas soruşturmada hesaplanmış olan damping marjı CIF bedelin % 87’si; ağır vasıta lastikleri için radyal olanlarında CIF bedelin %60’ı; diğer ağır vasıta lastikleri için CIF bedelin %87’si olarak hesaplanmıştır.

(3) Mevcut dampinge karşı önlemlerin hukuki ve idari alt yapısını teşkil eden esas soruşturma esnasında tespit edilen damping marjlarının, firmaların önlemin yürürlükten kalkması halindeki muhtemel davranışlarını yansıtacak önemli bir gösterge niteliği taşıdığı değerlendirilmektedir.

Dampingin Yeniden Meydana Gelmesi İhtimali

(1) İhracatçı firmaların davranışlarını ve yeniden meydana gelmesi muhtemel olan dampingi göstermesi açısından soruşturma konusu ülkelerin üretim ve ihracat kapasiteleri ile fiyatları ve diğer ülkeler tarafından uygulanmakta olan önlemler ya da yürütülmekte olan damping soruşturmaları önem arz etmektedir.

3.3.1. Soruşturma Konusu Ülkenin Üretim ve İhracat Kapasitesi ile Fiyatları

Soruşturma konusu ülkenin üretim ve ihracat kabiliyetlerine ilişkin değerlendirmede, Uluslararası Ticaret Merkezi’nin (ITC) ihracat verileri kullanılmıştır. ITC tarafından sağlanan verilerin birimi ülkelere göre “adet” veya “ton” olarak değişmekte, ulusal veri kaynaklarıyla uyumsuzluk gösterebilmektedir. Bu çerçevede aşağıdaki değerlendirmelerde bahse konu kısıtlar da göz önünde bulundurulmuştur.

Soruşturma konusu ülkenin ihracat kabiliyetine ilişkin değerlendirmeler, ağır vasıta lastikleri için 4011.20; zirai araç lastikleri için 4011.70; iş makinesi lastikleri için 4011.80 ve 4011.90 GTP’leri bazında yapılmıştır.

Soruşturma konusu ürünlerden ağır vasıta lastiklerinde, dünya ihracatının, 2019 yılında 24,1 milyar ABD doları, 2020 yılında 21,5 milyar ABD doları ve 2021 yılında 26,6 milyar ABD doları olarak gerçekleştiği görülmüştür.

2019 yılında ÇHC’nin dünyaya ihracatı 3.438.150 ton, 2020 yılında 3.370.172 ton, 2021 yılında 3.775.247 ton olarak gerçekleşmiş olup söz konusu ihracatın değerleri ise sırasıyla 7,4 milyar ABD doları, 6,6 milyar ABD doları ve 8 milyar ABD doları olarak gerçekleşmiştir. ÇHC’nin dünya ihracatından değer bazında aldığı pay 2019 yılından itibaren sabit seyrederek %30 dolaylarında gerçekleşmiş ve dünya ihracatında birinci sırada yer almıştır.

Soruşturma konusu ürünlerden zirai araç lastiklerinde, dünya ihracatının, 2019 yılında 2,5 milyar ABD doları, 2020 yılında 2,6 milyar ABD doları ve 2021 yılında 3,4 milyar ABD doları olarak gerçekleştiği görülmüştür.

2019 yılında ÇHC’nin dünyaya ihracatı 93.513 ton, 2020 yılında 97.462 ton, 2021 yılında 131.216 ton olarak gerçekleşmiş olup söz konusu ihracatın değerleri ise sırasıyla 232 milyon ABD doları, 224 milyon ABD doları ve 321 milyon ABD doları olarak gerçekleşmiştir. ÇHC’nin dünya ihracatından değer bazında aldığı pay 2019 yılından itibaren sabit seyretmekte olup %9 olarak gerçekleşmiş ve dünya ihracatında Hindistan’ın ardından ikinci sırada yer almıştır.

Soruşturma konusu ürünlerden iş makinesi lastiklerinde, dünya ihracatının, 2019 yılında 7,9 milyar ABD doları, 2020 yılında 6,8 milyar ABD doları ve 2021 yılında 8,5 milyar ABD doları olarak gerçekleştiği görülmüştür.

2019 yılında ÇHC’nin dünyaya ihracatı 389.421 ton, 2020 yılında 392.425 ton, 2021 yılında 501.917 ton olarak gerçekleşmiş olup söz konusu ihracatın değerleri ise sırasıyla 1 milyar ABD doları, 991 milyon ABD doları ve 1,4 milyar ABD doları olarak gerçekleşmiştir. ÇHC’nin dünya ihracatından değer bazında aldığı pay 2019 yılında 14%, 2020 yılında 15%, 2021 yılında 16% olarak gerçekleşmiş ve dünya ihracatında Japonya ve Amerika’nın ardında gelerek üçüncü sırada yer almıştır.

3.3.2. Diğer Ülkeler Tarafından Uygulanmakta Olan Damping Önlemleri

Soruşturma konusu üründe önleme tabi ülkelere diğer ülkeler tarafından uygulanan dampinge karşı önlemler, ihracatçı firmaların davranışlarını ve muhtemel olan dampingli ithalatı göstermesi açısından önem taşımaktadır.

Amerika Birleşik Devletleri tarafından 15/2/2019 tarihi itibarıyla ÇHC menşeli ağır vasıta ve otobüs lastiklerine yönelik olarak firma bazında değişen CIF bedelin %9-%22,57’si oranlarında dampinge karşı önlem yürürlüğe konulmuştur.

Mısır tarafından 3/3/2021 tarihi itibarıyla ÇHC menşeli ağır vasıta ve otobüs lastiklerine yönelik olarak firma bazında değişen CIF bedelin %9,8-%36,9’u oranlarında dampinge karşı önlem yürürlüğe konulmuştur.

Bunların yanı sıra Birleşik Krallık, Avrupa Birliği ve Hindistan’ın da ÇHC menşeli ağır vasıta ve otobüs lastiklerine yönelik dampinge karşı önlemi olduğu bilinmektedir.

Sonuç

(1) Bu bölümde incelenen hususların bir bütün olarak değerlendirilmesi neticesinde, meri önlemin yürürlükten kalkması halinde dampingin devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olduğu değerlendirilmektedir.

Zararın Devamı veya Yeniden Meydana Gelmesi İhtimali

Genel Açıklamalar

Yönetmeliğin 35 inci maddesi çerçevesinde, gözden geçirme döneminde yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri ve önlemin yürürlükten kalkması halinde zararın devam etmesinin veya tekrar etmesinin muhtemel olup olmadığı incelenmiştir. Bu çerçevede, ithalatın mutlak ve nispi olarak gelişimi, ithalat fiyatlarının gelişimi ile yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri değerlendirilmiştir. Yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri 1/1/2019-30/6/2022 dönemi için analiz edilmiş olup 1/7/2021- 30/6/2022 dönemi soruşturma dönemi (SD) olarak belirlenmiştir.

Soruşturma konusu ürünün genel ithalatı ve soruşturma konusu ülkeden yapılan ithalatının incelenmesinde Bakanlığımız veri tabanı KÜBİS özel ticaret sistemi (ÖTS) verileri kullanılmıştır.

Ürünün Genel İthalatının Mutlak Gelişimi İle Fiyatları

4.2.1. Ağır Vasıta Lastikleri

(1) Ağır vasıta lastiklerine ilişkin genel ithalat istatistiklerine bakıldığında, ürünün 2019 yılında 53.954.244 kg olan ithalat miktarının 2020 yılında 59.868.316 kg, 2021 yılında 57.904.512 kg, SD’de ise 59.339.971 kg seviyesinde gerçekleştiği görülmektedir.

(2) Söz konusu ithalat değerleri sırasıyla 181,8 milyon ABD doları, 204,4 milyon ABD doları, 211,2 milyon ABD doları ve 230,6 milyon ABD doları seviyelerinde gerçekleşmiştir.

(3) Söz konusu ithalatın ortalama birim fiyatları ise incelenen dönem itibarıyla sırasıyla 3,37 ABD doları/kg, 3,41 ABD doları/kg, 3,65 ABD doları/kg ve 3,89 ABD doları/kg olarak gerçekleşmiştir.

4.2.2. Zirai Araç Lastikleri

Zirai araç lastiklerine ilişkin genel ithalat istatistiklerine bakıldığında, ürünün 2019 yılında 5.760.207 kg olan ithalat miktarının 2020 yılında 7.605.082 kg, 2021 yılında 9.448.422 kg ve SD’de 9.350.800 kg seviyesinde gerçekleştiği görülmektedir.

Söz konusu ithalat değerleri sırasıyla 19,3 milyon ABD doları, 25,3 milyon ABD doları, 33,4 milyon ABD doları ve 35,4 milyon ABD doları seviyelerinde gerçekleşmiştir.

Söz konusu ithalatın ortalama birim fiyatları ise incelenen dönem itibarıyla sırasıyla 3,35 ABD doları/kg, 3,32 ABD doları/kg, 3,53 ABD doları/kg ve 3,79 ABD doları/kg olarak gerçekleşmiştir.

4.2.3. İş Makinesi Lastikleri

İş makinesi lastiklerine ilişkin genel ithalat istatistiklerine bakıldığında, ürünün 2019 yılında 5.914.804 kg olan ithalat miktarının 2020 yılında 7.754.688 kg, 2021 yılında 9.354.544 kg ve SD’de 9.553.579 kg seviyesinde gerçekleştiği görülmektedir.

Söz konusu ithalat değerleri sırasıyla 23,3 milyon ABD doları, 30,7 milyon ABD doları, 37,9 milyon ABD doları, 38,6 milyon ABD doları seviyelerinde gerçekleşmiştir.

Söz konusu ithalatın ortalama birim fiyatları, incelenen dönem itibarıyla sırasıyla 3,93 ABD doları/kg, 3,95 ABD doları/kg, 4,05 ABD doları/kg ve 4,04 ABD doları/kg olarak gerçekleşmiştir.

Ürünün Soruşturma Konusu Ülkeden İthalatının Mutlak Gelişimi ve Fiyatları

4.3.1. Ağır Vasıta Lastikleri

ÇHC menşeli ağır vasıta lastikleri ithalatının, 2019 yılında 228.291 kg, 2020 yılında 344.920 kg, 2021 yılında 304.255 kg ve SD’de 268.924 kg olarak gerçekleştiği görülmektedir.

Söz konusu ithalat değerleri 2019 yılında 389 bin ABD doları, 2020 yılında 237 bin ABD doları, 2021 yılında bin 242 ABD doları ve SD’de ise 237 bin ABD doları seviyesinde gerçekleşmiştir.

Söz konusu ithalatın ortalama birim fiyatları ise sırasıyla 1,7 ABD doları/kg, 0,7 ABD doları/kg, 0,8 ABD doları/kg ve 0,9 ABD doları/kg olarak gerçekleşmiştir.

ÇHC menşeli ürün ithalatının toplam ithalat içindeki payı incelenen dönem itibarıyla sırasıyla %0,4, %0,6, %0,5 ve %0,5 olarak gerçekleşmiştir.

4.3.2. Zirai Araç Lastikleri

ÇHC menşeli zirai araç lastikleri ithalatının, 2019 yılında 13.366 kg, 2020 yılında 24.022 kg, 2021 yılında 37.630 kg, SD’de ise 11.931 kg olarak gerçekleştiği görülmektedir.

Söz konusu ithalat değerleri sırasıyla 29 bin ABD doları, 20 bin ABD doları, 40 bin ABD doları ve 26 bin ABD doları seviyelerinde gerçekleşmiştir.

Söz konusu ithalatın ortalama birim fiyatları ise sırasıyla 2,1 ABD doları/kg, 0,8 ABD doları/kg, 1,1 ABD doları/kg ve 2,2 ABD doları/kg olarak gerçekleşmiştir.

ÇHC menşeli ürün ithalatının toplam ithalat içindeki payı incelenen dönem itibarıyla sırasıyla %0,2, %0,3, %0,4 ve %0,1 olarak gerçekleşmiştir.

4.3.3. İş Makinesi Lastikleri

ÇHC menşeli iş makinesi lastikleri ithalatının, 2019 yılında 16.856 kg, 2020 yılında 51.019 kg, 2021 yılında 141.709 kg ve SD’de 183.782 kg olarak gerçekleştiği görülmektedir.

Söz konusu ithalat değerleri sırasıyla 44 bin ABD doları, 145 bin ABD doları, 214 bin ABD doları, 366 bin ABD doları seviyelerinde gerçekleşmiştir.

Söz konusu ithalatın ortalama birim fiyatları ise sırasıyla 2,6 ABD doları/kg, 2,8 ABD doları/kg, 1,5 ABD doları/kg ve 2 ABD doları/kg olarak gerçekleşmiştir.

ÇHC menşeli ürün ithalatının toplam ithalat içindeki payı incelenen dönem itibarıyla sırasıyla %0,3, %0,7, %1,5 ve %1,9 olarak gerçekleşmiştir.

Diğer Ülkelerden Gerçekleşen İthalatın Mutlak Gelişimi ile Fiyatları

4.4.1. Ağır Vasıta Lastikleri

Ağır vasıta lastiklerinin diğer ülkelerden ithalatının, 2019 yılında 53.725.953 kg, 2020 yılında 59.523.396 kg, 2021 yılında 57.600.257 kg ve SD’de 59.071.047 kg olarak gerçekleştiği görülmektedir.

Söz konusu ithalat değerleri sırasıyla 181,4 milyon ABD doları, 204,2 milyon ABD doları, 210,9 milyon ABD doları ve 230,3 milyon ABD doları seviyesinde gerçekleşmiştir.

Söz konusu ithalatın ortalama birim fiyatları ise sırasıyla 3,4 ABD doları/kg, 3,4 ABD doları/kg, 3,7 ABD doları/kg ve 3,9 ABD doları/kg olarak gerçekleşmiştir.

Diğer ülkeler menşeli ürün ithalatının toplam ithalat içindeki payı incelenen dönem itibarıyla sırasıyla %99,6, %99,4, %99,5 ve %99,5 olarak gerçekleşmiştir.

4.4.2. Zirai Araç Lastikleri

Zirai araç lastiklerinin diğer ülkelerden ithalatının, 2019 yılında 5.746.841 kg, 2020 yılında 7.581.060 kg, 2021 yılında 9.410.792 kg ve SD’de 9.338.869 kg olarak gerçekleştiği görülmektedir.

Söz konusu ithalat değerleri sırasıyla 19,3 milyon ABD doları, 25,2 milyon ABD doları, 33,3 milyon ABD doları ve 35,4 milyon ABD doları seviyesinde gerçekleşmiştir.

Söz konusu ithalatın ortalama birim fiyatları ise sırasıyla 3,4 ABD doları/kg, 3,3 ABD doları/kg, 3,5 ABD doları/kg ve 3,8 ABD doları/kg olarak gerçekleşmiştir.

Diğer ülkeler menşeli ürün ithalatının toplam ithalat içindeki payı incelenen dönem itibarıyla sırasıyla %99,8, %99,7, %99,6 ve %99,9 olarak gerçekleşmiştir.

4.4.3. İş Makinesi Lastikleri

İş makinesi lastiklerinin diğer ülkelerden ithalatının, 2019 yılında 5.897.948 kg, 2020 yılında 7.703.669 kg, 2021 yılında 9.212.835 kg ve SD’de 9.369.797 kg olarak gerçekleştiği görülmektedir.

Söz konusu ithalat değerleri sırasıyla 23,2 milyon ABD doları, 30,5 milyon ABD doları, 37,6 milyon ABD doları ve 38,2 milyon ABD doları seviyesinde gerçekleşmiştir.

Söz konusu ithalatın ortalama birim fiyatları ise sırasıyla 3,9 ABD doları/kg, 4 ABD doları/kg, 4,1 ABD doları/kg ve 4,1 ABD doları/kg olarak gerçekleşmiştir.

Diğer ülkeler menşeli ürün ithalatının toplam ithalat içindeki payı incelenen dönem itibarıyla sırasıyla %99,7, %99,3, %98,5 ve %98,1 olarak gerçekleşmiştir.

İthalatın Nispi Gelişimi

(1) Önlem konusu ithalatın nispi olarak gelişimini görebilmek için, soruşturma konusu ülkeden gerçekleştirilen ithalatın Türkiye toplam benzer mal tüketimi içindeki payı incelenmiştir. Bu bağlamda, öncelikle yerli üretim dalı yurt içi satışları, destekleyen yerli üretici yurt içi satışları ve diğer yerli üretici yurt içi satışları ile genel ithalat miktarı toplanarak ilgili yıllarda Türkiye toplam benzer mal tüketimi elde edilmiştir. Yerli üretim dalının yurt içi satış miktarının ve soruşturma konusu ülkelerden gerçekleştirilen ithalat miktarının toplam tüketime oranlanmasıyla da pazar payları hesaplanmıştır. İncelenen veriler 2019 yılı =100 olacak şekilde endekslenmiştir.

4.5.1. Ağır Vasıta Lastikleri

Ağır vasıta lastiklerinde, yurt içi tüketim endeksi incelenen dönem itibarıyla sırasıyla 100 birim, 121 birim, 133 birim ve 140 birim olarak gerçekleşmiştir.

ÇHC menşeli ithalatın 2019 yılında 100 birim olan pazar payı endeksi 2020 yılında 124 birim, 2021 yılında 100 birim ve SD’de 84 birim olarak gerçekleşmiştir.

Diğer ülkeler menşeli ithalatın 2019 yılında 100 birim olan pazar payı endeksi 2020 yılında 91 birim, 2021 yılında 81 birim ve SD’de 79 birim olarak gerçekleşmiştir.

Yerli üretim dalının 2019 yılında 100 birim olan pazar payı endeksi 2020 yılında 116 birim, 2021 yılında 135 birim ve SD’de 140 birim olarak gerçekleşmiştir.

Başvuruyu destekleyen yerli üreticilerin 2019 yılında 100 birim olan pazar payı endeksi 2020 yılında 134 birim, 2021 yılında 142 birim ve SD’de 144 birim olarak gerçekleşmiştir.

Diğer yerli üreticilerin 2019 yılında 100 birim olan pazar payı endeksi 2020 yılında 98 birim, 2021 yılında ve SD’de 102 birim olarak gerçekleşmiştir.

4.5.2. Zirai Araç Lastikleri

Zirai araç lastiklerinde yurt içi tüketim endeksi incelenen dönem itibarıyla sırasıyla 100 birim, 160 birim, 192 birim ve 186 birim olarak gerçekleşmiştir.

ÇHC menşeli ithalatın 2019 yılında 100 birim olan pazar payı endeksi 2020 yılında 112 birim, 2021 yılında 147 birim ve SD’de 48 birim olarak gerçekleşmiştir.

Diğer ülkeler menşeli ithalatın 2019 yılında 100 birim olan pazar payı endeksi 2020 yılında 82 birim, 2021 yılında 85 birim ve SD’de 87 birim olarak gerçekleşmiştir.

Yerli üretim dalının 2019 yılında 100 birim olan pazar payı endeksi 2020 yılında 123 birim, 2021 yılında 122 birim ve SD’de 114 birim olarak gerçekleşmiştir.

Başvuruyu destekleyen yerli üreticilerin 2019 yılında 100 birim olan pazar payı endeksi 2020 yılında 92 birim, 2021 yılında 90 birim ve SD’de 95 birim olarak gerçekleşmiştir.

Diğer yerli üreticilerin 2019 yılında 100 birim olan pazar payı endeksi 2020 yılında 91 birim, 2021 yılında 96 birim ve SD’de 97 birim olarak gerçekleşmiştir.

4.5.3. İş Makinesi Lastikleri

İş makinesi lastiklerinde yurt içi tüketim endeksi incelenen dönem itibarıyla sırasıyla 100 birim, 127 birim, 155 birim ve 151 birim olarak gerçekleşmiştir.

ÇHC menşeli ithalatın 2019 yılında 100 birim olan pazar payı endeksi 2020 yılında 238 birim, 2021 yılında 541 birim ve SD’de 720 birim olarak gerçekleşmiştir.

Diğer ülkeler menşeli ithalatın 2019 yılında 100 birim olan pazar payı endeksi 2020 yılında 103 birim, 2021 yılında 100 birim ve SD’de 105 birim olarak gerçekleşmiştir.

Yerli üretim dalının 2019 yılında 100 birim olan pazar payı endeksi 2020 yılında 93 birim, 2021 yılında 98 birim ve SD’de 102 birim olarak gerçekleşmiştir.

Başvuruyu destekleyen yerli üreticilerin 2019 yılında 100 birim olan pazar payı endeksi 2020 yılında 107 birim, 2021 yılında 107 birim ve SD’de 93 birim olarak gerçekleşmiştir.

Diğer yerli üreticilerin 2019 yılında 100 birim olan pazar payı endeksi 2020 yılında 86 birim, 2021 yılında 79 birim ve SD’de 90 birim olarak gerçekleşmiştir.

Fiyat Kırılması ve Baskısı

4.6.1. Fiyat Kırılması

4.6.1.1 Ağır Vasıta Lastikleri

(1) Fiyat kırılması hesaplanırken, ÇHC’den gerçekleşen ithalatın CIF birim fiyatlarının üzerine CIF bedelin %2’si oranında gümrükleme masrafları, %4,5‘i oranında gümrük vergisi ve yıllara göre değişen %15-%21,8 oranlarında İGV eklenerek ürünün Türkiye piyasasına giriş fiyatı bulunmuştur. Bulunan değerler ile yerli üretim dalının yurt içi satış fiyatları karşılaştırılmıştır.

(2) Bu çerçevede, ÇHC menşeli ithalatın yerli üretim dalının fiyatlarını 2019 yılında CIF bedelin %30<X<%50’si oranında; 2020 yılında CIF bedelin %210<X<%230’u oranında; 2021 yılında CIF bedelin %200<X<%220’si oranında; SD’de CIF bedelin %210<X<%230’u oranında kırdığı tespit edilmiştir.

4.6.1.2 Zirai Araç Lastikleri

(1) Fiyat kırılması hesaplanırken, ÇHC’den gerçekleşen ithalatın CIF birim fiyatlarının üzerine CIF bedelin %2’si oranında gümrükleme masrafları, %4’ü oranında gümrük vergisi ve %21,8’i oranında İGV eklenerek ürünün Türkiye piyasasına giriş fiyatı bulunmuştur. Bulunan değerler ile yerli üretim dalının yurt içi satış fiyatları karşılaştırılmıştır.

(2) Bu çerçevede, ÇHC menşeli ithalatın yerli üretim dalının fiyatlarını 2019 yılında kırmadığı, 2020 yılında CIF bedelin %160<X<%180’i oranında kırdığı, 2021 yılında CIF bedelin %80<X<%100’ü oranında kırdığı; SD’de ise kırmadığı tespit edilmiştir.

4.6.1.3 İş Makinesi Lastikleri

Fiyat kırılması hesaplanırken, ÇHC’den gerçekleşen ithalatın CIF birim fiyatlarının üzerine CIF bedelin %2’si oranında gümrükleme masrafları, %4’ü oranında gümrük vergisi ve %21,8’i oranında İGV eklenerek ürünün Türkiye piyasasına giriş fiyatı bulunmuştur. Bulunan değerler ile yerli üretim dalının yurt içi satış fiyatları karşılaştırılmıştır.

Bu çerçevede, ÇHC menşeli ithalatın yerli üretim dalının fiyatlarını 2019 ve 2020 yıllarında kırmadığı; 2021 yılında CIF bedelin %40<X<%60’ı oranında, SD’de ise CIF bedelin %10<X<%30’u oranında kırdığı tespit edilmiştir.

4.6.2. Fiyat Baskısı

(1) İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğin 17 nci maddesinin ilgili hükümleri çerçevesinde, dampingli olduğu iddia edilen ithalatın yerli üretim dalının satış fiyatları üzerindeki etkisi değerlendirilirken soruşturma konusu ülkeden gerçekleştirilen ithalatın yerli üretim dalının fiyatlarına baskı yapıp yapmadığı incelenmiştir. Fiyat baskısı, yerli üretim dalının fiyatlarının dampingli olduğu öne sürülen ithalat sebebiyle baskı altında bulunması ve yerli üreticinin fiyatlarını makul kâr elde edecek şekilde belirleyememesi durumunu ifade etmektedir. Bu kapsamda, başvuruya konu ürünün Türkiye pazarına ortalama giriş fiyatı ile yerli üretim dalının ortalama ticari maliyetine makul bir kâr oranı (%X) eklenerek bulunan olması gereken yurt içi birim satış fiyatı karşılaştırılmıştır.

4.6.2.1 Ağır Vasıta Lastikleri

Fiyat baskısı hesaplanırken ÇHC’den gerçekleşen ithalatın CIF birim fiyatlarının üzerine CIF bedelin %2’si oranında gümrükleme masrafları, %4,5’i oranında gümrük vergisi ve yıllara göre değişen %15-%21,8 oranlarında İGV eklenerek ürünün Türkiye piyasasına giriş fiyatı bulunmuştur. Bulunan değerler ile yerli üreticinin ticari maliyetlerine makul bir kâr oranı eklenerek bulunan olması gereken yurt içi satış fiyatı karşılaştırılmıştır.

Bu çerçevede, ÇHC menşeli ithalatın yerli üretim dalının fiyatlarını 2019 yılında CIF bedelin %20<X<%40’ı oranında; 2020 yılında CIF bedelin %200<X<%220’si oranında; 2021 yılında CIF bedelin %240<X<%260’ı oranında; SD’de CIF bedelin %230<X<%250’si oranında baskıladığı tespit edilmiştir.

4.6.2.2 Zirai Araç Lastikleri

Fiyat baskısı hesaplanırken, ÇHC’den gerçekleşen ithalatın CIF birim fiyatlarının üzerine CIF bedelin %2’si oranında gümrükleme masrafları, %4’ü oranında gümrük vergisi ve %21,8’i oranında İGV eklenerek ürünün Türkiye piyasasına giriş fiyatı bulunmuştur. Bulunan değerler ile yerli üreticinin ticari maliyetlerine makul bir kâr oranı eklenerek bulunan olması gereken yurt içi satış fiyatı karşılaştırılmıştır.

Bu çerçevede, ÇHC menşeli ithalatın yerli üretim dalının fiyatlarını 2019 yılında CIF bedelin %0<X<%20’si oranında, 2020 yılında CIF bedelin %150<X<%170’i oranında, 2021 yılında CIF bedelin %100<X<%120’si oranında; SD’de ise %0<X<%10’u oranında baskıladığı tespit edilmiştir.

4.6.2.3 İş Makinesi Lastikleri

Bu çerçevede, ÇHC menşeli ithalatın yerli üretim dalının fiyatlarını baskılamadığı görülmüştür.

Yerli Üretim Dalının Ekonomik Göstergeleri

(1) Yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri, Petlas’ın 2019-SD dönemine ait verileri esas alınarak incelenmiştir. Eğilimin sağlıklı bir şekilde analiz edilebilmesi amacıyla, Türk lirası bazındaki veriler yıllık ortalama Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) kullanılması suretiyle enflasyondan arındırılarak endekslenmiştir.

(2) Ekonomik göstergelerin değerlendirilmesinde, soruşturma konusu ürüne ait miktar için adet ölçü birimi kullanılmıştır.

4.7.1. Ağır Vasıta Lastikleri

a) Üretim, Kapasite ve Kapasite Kullanım Oranı (KKO)

Yerli üretim dalının ağır vasıta lastikleri için 2019 yılında 100 birim olan üretim miktar endeksi, 2020 yılında 139 birim, 2021 yılında 203 birim, SD’de ise 233 birim seviyesinde gerçekleşmiştir.

Yerli üretim dalının 2019 yılında 100 birim olan kapasite endeksi 2020 ve 2021 yıllarında 166 birim, SD’de 189 birim olarak, KKO endeksi ise sırasıyla 100 birim, 84 birim, 123 birim ve 123 birim olarak gerçekleşmiştir.

b) Yurt İçi ve Yurt Dışı Satışlar

Yerli üretim dalının ağır vasıta lastikleri için 2019 yılında 100 birim olarak kabul edilen yurt içi satış miktarı endeksi 2020 yılında 143 birim, 2021 yılında 188 birim, SD’de ise 201 birim seviyesinde gerçekleşmiştir.

Aynı dönemde, yurt içi satış değeri endeksi sırasıyla 100 birim, 133 birim, 160 birim ve 152 birim olmuştur.

Yerli üretim dalının yurt dışı satış miktar endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 105 birim, 2021 yılında 177 birim, SD’de ise 217 birim olmuştur.

Aynı dönemde, yurt dışı satış değer endeksi sırasıyla 100 birim, 119 birim, 202 birim ve 191 birim olarak gerçekleşmiştir.

c) Yurt İçi Fiyatlar

Yerli üretim dalının ağır vasıta lastikleri için yurt içi birim satış fiyatı endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 93 birim, 2021 yılında 85 birim, SD’de ise 76 birim seviyesinde gerçekleşmiştir.

ç) Pazar Payı

(1) Yerli üretim dalının pazar payı endeksi aynı dönemde sırasıyla 100 birim, 116 birim, 135 birim ve 140 birim olarak gerçekleşmiştir.

d) Maliyetler ve Kârlılık

Yerli üretim dalının ağır vasıta lastikleri için 2019 yılında 100 birim olan birim sınai maliyet endeksi 2020 yılında 99 birim, 2021 yılında 113 birim ve SD’de 90 birim olurken; faaliyet ve finansman giderleri eklenerek hesaplanan birim ticari maliyet endeksi sırasıyla 100 birim, 99 birim, 112 birim ve 91 birim seviyesinde gerçekleşmiştir.

Yerli üretim dalının ağır vasıta lastikleri için gerçekleşen ticari maliyetleri ve yurt içi satış fiyatları dikkate alınarak hesaplanan yurt içi satışlardan birim kârlılık endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 73 birim, 2021 yılında -3 birim ve SD’de 25 birim olarak gerçekleşmiştir.

Yurt dışı satışlardan birim kârlılık endeksi 2019 yılından itibaren sırasıyla 100 birim, 150 birim, 121 birim ve 81 birim olarak gerçekleşmiştir.

Yerli üretim dalının toplam satışlarının birim kârlılığı ise 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 105 birim, 2021 yılında 59 birim ve SD’de 55 birim seviyesindedir.

e) Stoklar

(1) Yerli üretim dalının dönem sonu stok miktarı 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 139 birim, 2021 yılında 229 birim ve SD’de 272 birim seviyesindedir.

f) İstihdam

(1) Yerli üretim dalının ağır vasıta lastikleri üretiminde çalışan işçi sayısı endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 102 birim, 2021 yılında 116 birim ve SD’de 117 birim olmuştur.

g) Verimlilik

(1) Ağır vasıta lastikleri üretiminde çalışan işçi başına düşen üretim miktarını gösteren verimlilik endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 136 birim, 2021 yılında 176 birim ve SD’de 199 birim seviyesindedir.

ğ) Nakit Akışı

(1) Yerli üretim dalının ağır vasıta lastiklerine ilişkin amortisman ve kârlılık değerleri dikkate alınarak hesaplanan nakit akışı endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 127 birim, 2021 yılında 101 birim ve SD’de 103 birim olarak gerçekleşmiştir.

4.7.2. Zirai Araç Lastikleri

a) Üretim, Kapasite ve Kapasite Kullanım Oranı (KKO)

Yerli üretim dalının zirai araç lastikleri için 2019 yılında 100 birim olan üretim miktar endeksi, 2020 yılında 138 birim, 2021 yılında 178 birim, SD’de ise 173 birim seviyesinde gerçekleşmiştir.

Yerli üretim dalının 2019 yılında 100 birim olan kapasite endeksi 2020 ve 2021 yıllarında 73 birim, SD’de 92 birim olarak, KKO endeksi ise sırasıyla 100 birim, 187 birim, 242 birim ve 188 birim olarak gerçekleşmiştir.

b) Yurt İçi ve Yurt Dışı Satışlar

Yerli üretim dalının zirai araç lastikleri için 2019 yılında 100 birim olarak kabul edilen yurt içi satış miktarı endeksi 2020 yılında 187 birim, 2021 yılında 213 birim, SD’de ise 191 birim seviyesinde gerçekleşmiştir.

Aynı dönemde, yurt içi satış değeri endeksi sırasıyla 100 birim, 201 birim, 194 birim ve 153 birim olmuştur.

Yerli üretim dalının yurt dışı satış miktar endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 93 birim, 2021 yılında 129 birim, SD’de ise 140 birim olmuştur.

Aynı dönemde, yurt dışı satış değer endeksi sırasıyla 100 birim, 101 birim, 134 birim ve 120 birim olarak gerçekleşmiştir.

c) Yurt İçi Fiyatlar

Yerli üretim dalının zirai araç lastikleri için yurt içi birim satış fiyatı endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 107 birim, 2021 yılında 91 birim, SD’de ise 80 birim seviyesinde gerçekleşmiştir.

ç) Pazar Payı

(1) Yerli üretim dalının pazar payı endeksi aynı dönemde sırasıyla 100 birim, 123 birim, 122 birim ve 114 birim olarak gerçekleşmiştir.

d) Maliyetler ve Kârlılık

Yerli üretim dalının zirai araç lastikleri için 2019 yılında 100 birim olan birim sınai maliyet endeksi 2020 yılında 85 birim, 2021 yılında 84 birim ve SD’de 72 birim olurken; faaliyet ve finansman giderleri eklenerek hesaplanan birim ticari maliyet endeksi sırasıyla 100 birim, 86 birim, 85 birim ve 74 birim seviyesinde gerçekleşmiştir.

Yerli üretim dalının zirai araç lastikleri için gerçekleşen ticari maliyetleri ve yurt içi satış fiyatları dikkate alınarak hesaplanan yurt içi satışlardan birim kârlılık endeksi 2019 yılında -100 birim, 2020 yılında 83 birim, 2021 yılında -37 birim ve SD’de -23 birim olarak gerçekleşmiştir.

Yurt dışı satışlardan birim kârlılık endeksi 2019 yılından itibaren sırasıyla 100 birim, 163 birim, 149 birim ve 113 birim olarak gerçekleşmiştir.

Yerli üretim dalının toplam satışlarının birim kârlılığı ise 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 168 birim, 2021 yılında 133 birim ve SD’de 115 birim seviyesindedir.

e) Stoklar

(1) Yerli üretim dalının dönem sonu stok miktarı 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 89 birim, 2021 yılında 138 birim ve SD’de 172 birim seviyesindedir.

f) İstihdam

(1) Yerli üretim dalının zirai araç lastikleri üretiminde çalışan işçi sayısı endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 102 birim, 2021 yılında 116 birim ve SD’de 117 birim olmuştur.

g) Verimlilik

(1) Zirai araç lastikleri üretiminde çalışan işçi başına düşen üretim miktarını gösteren verimlilik endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 134 birim, 2021 yılında 154 birim ve SD’de 149 birim seviyesindedir.

ğ) Nakit Akışı

(1) Yerli üretim dalının zirai araç lastiklerine ilişkin amortisman ve kârlılık değerleri dikkate alınarak hesaplanan nakit akışı endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 194 birim, 2021 yılında 181 birim ve SD’de 150 birim olarak gerçekleşmiştir.

4.7.3. İş Makinesi Lastikleri

a) Üretim, Kapasite ve Kapasite Kullanım Oranı (KKO)

Yerli üretim dalının iş makinesi lastikleri için 2019 yılında 100 birim olan üretim miktar endeksi, 2020 yılında 92 birim, 2021 yılında 128 birim, SD’de ise 126 birim seviyesinde gerçekleşmiştir.

Yerli üretim dalının 2019 yılında 100 birim olan kapasite endeksi 2020 ve 2021 yıllarında 83 birim, SD’de 91 birim olarak, KKO endeksi ise sırasıyla 100 birim, 111 birim, 155 birim ve 138 birim olarak gerçekleşmiştir.

b) Yurt İçi ve Yurt Dışı Satışlar

Yerli üretim dalının iş makinesi lastikleri için 2019 yılında 100 birim olarak kabul edilen yurt içi satış miktarı endeksi 2020 yılında 105 birim, 2021 yılında 134 birim, SD’de ise 128 birim seviyesinde gerçekleşmiştir.

Aynı dönemde, yurt içi satış değeri endeksi sırasıyla 100 birim, 107 birim, 129 birim ve 112 birim olmuştur.

Yerli üretim dalının yurt dışı satış miktar endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 85 birim, 2021 yılında 112 birim, SD’de ise 121 birim olmuştur.

Aynı dönemde, yurt dışı satış değer endeksi sırasıyla 100 birim, 93 birim, 115 birim ve 91 birim olarak gerçekleşmiştir.

c) Yurt İçi Fiyatlar

Yerli üretim dalının iş makinesi lastikleri için yurt içi birim satış fiyatı endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 102 birim, 2021 yılında 96 birim, SD’de ise 88 birim seviyesinde gerçekleşmiştir.

ç) Pazar Payı

(1) Yerli üretim dalının pazar payı endeksi aynı dönemde sırasıyla 100 birim, 93 birim, 98 birim ve 102 birim olarak gerçekleşmiştir.

d) Maliyetler ve Kârlılık

Yerli üretim dalının iş makinesi lastikleri için 2019 yılında 100 birim olan birim sınai maliyet endeksi 2020 yılında 94 birim, 2021 yılında 89 birim ve SD’de 70 birim olurken; faaliyet ve finansman giderleri eklenerek hesaplanan birim ticari maliyet endeksi sırasıyla 100 birim, 94 birim, 90 birim ve 71 birim seviyesinde gerçekleşmiştir.

Yerli üretim dalının iş makinesi lastikleri için gerçekleşen ticari maliyetleri ve yurt içi satış fiyatları dikkate alınarak hesaplanan yurt içi satışlardan birim kârlılık endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 148 birim, 2021 yılında 132 birim ve SD’de 186 birim olarak gerçekleşmiştir.

Yurt dışı satışlardan birim kârlılık endeksi 2019 yılından itibaren sırasıyla 100 birim, 197 birim, 179 birim ve 101 birim olarak gerçekleşmiştir.

Yerli üretim dalının toplam satışlarının birim kârlılığı ise 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 178 birim, 2021 yılında 162 birim ve SD’de 130 birim seviyesindedir.

e) Stoklar

(1) Yerli üretim dalının dönem sonu stok miktarı 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 75 birim, 2021 yılında 115 birim ve SD’de 106 birim seviyesindedir.

f) İstihdam

(1) Yerli üretim dalının iş makinesi lastikleri üretiminde çalışan işçi sayısı endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 102 birim, 2021 yılında 116 birim ve SD’de 117 birim olmuştur.

g) Verimlilik

(1) İş makinesi lastikleri üretiminde çalışan işçi başına düşen üretim miktarını gösteren verimlilik endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 90 birim, 2021 yılında 111 birim ve SD’de 108 birim seviyesindedir.

ğ) Nakit Akışı

(1) Yerli üretim dalının iş makinesi lastiklerine ilişkin amortisman ve kârlılık değerleri dikkate alınarak hesaplanan nakit akışı endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 141 birim, 2021 yılında 155 birim ve SD’de 125 birim olarak gerçekleşmiştir.

4.7.4. Firma Geneli Ekonomik Göstergeler

a) Büyüme

(1) Yerli üretim dalının bütün faaliyetlerini kapsayan aktif büyüklük endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 125 birim, 2021 yılında 144 birim ve SD’de 97 birim olarak gerçekleşmiştir.

b) Sermaye Arttırma Yeteneği

(1) Yerli üretim dalının öz sermaye endeksi aynı dönemde sırasıyla 100 birim, 119 birim, 137 birim ve SD’de 98 birim olarak gerçekleşmiştir.

c) Yatırımları Arttırma Yeteneği

(1) Yerli üretim dalının tevsi yatırım endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 97 birim, 2021 yılında 136 birim ve SD’de 123 birim olarak gerçekleşmiştir. Bu dönemde yenileme yatırımları gerçekleştirilmemiştir.

(2) Yerli üretim dalının yatırımlarının geri dönüş oranı (dönem kârı/öz sermaye) aynı dönemde sırasıyla 100 birim, 148 birim, 236 birim ve 265 birim olmuştur.

d) Ücretler

(1) Üretiminde çalışan bir işçinin aylık brüt ücretinin endeksi 2019 yılında 100 birim olarak kabul edildiğinde, 2020 yılında 146 birim, 2021 yılında 123 birim ve SD’de 105 birim seviyesindedir.

Ekonomik Göstergelerin Değerlendirilmesi

Yerli üretim dalının bilanço aktif toplamı ve öz sermayesi 2019 yılından 2021 yılına artarken SD’de 2019 yılına göre düşüş görülmektedir.

Öte yandan, soruşturma döneminde yerli üretim dalının tevsi yatırımlarında bir artış söz konusu iken herhangi bir yenileme yatırımının gerçekleşmediği görülmektedir.

4.8.1. Ağır Vasıta Lastikleri

Yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri incelendiğinde; üretim, KKO ve yurt içi satışlar artarken yurt içi satış birim fiyatlarının, yurt içi satışlardan elde edilen birim kârlılığın ve toplam birim kârlılığın aşağı yönde seyrettiği görülmektedir.

Bununla birlikte, stoklarda artış ve stok çevrim hızında bir düşüş gözlemlenmektedir.

4.8.2. Zirai Araç Lastikleri

Yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri incelendiğinde; üretim, KKO, yurt içi, yurt dışı satışlar ve toplam kârlılık SD’de baz yıla göre artarken, yurt içi satış birim fiyatlarının düşüş seyrinde olduğu; yurt içi satışlardan elde edilen birim kârlılığın ise negatif seyrettiği görülmektedir.

Bununla birlikte, stoklarda artış ve stok çevrim hızında bir düşüş gözlemlenmektedir.

4.8.3. İş Makinesi Lastikleri

Yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri incelendiğinde; üretim miktarı, KKO, yurt içi satışlar, yurt içi satışlardan elde edilen birim kârlılık ve toplam kârlılığın SD’de baz yıla göre arttığı görülmektedir.

Öte yandan, yurt içi satış birim fiyatlarının ve birim maliyetlerin azaldığı, stok miktarının ise arttığı görülmektedir.

4.9. Zararın Devam Etmesi veya Yeniden Meydana Gelmesine İlişkin Değerlendirme

Zararın devam etmesi veya yeniden meydana gelmesi ihtimaline ilişkin yukarıdaki bilgiler çerçevesinde,

ÇHC’nin fiyata duyarlı soruşturma konusu ürünlerin ihracatında küresel pazardaki ilk üç ülkeden birisi konumunda olduğu, üretim kapasitesi ve ihracat kabiliyeti bakımından önemli bir potansiyele sahip olduğu değerlendirilmektedir.

Yürürlükteki önleme rağmen ÇHC menşeli ithalatın ağır vasıta ve iş makinesi lastiklerinde artış gösterdiği tespit edilmiştir.

Ayrıca, ağır vasıta lastikleri ürününde ÇHC menşeli ithalatın incelenen dönem boyunca yerli üretim dalının fiyatlarını büyük oranda kırdığı ve baskıladığı, zirai araç lastiklerinde 2020 ve 2021 yıllarında kırdığı ve baskıladığı, iş makinesi lastiklerinde ise 2021 yılı ve SD’de kırdığı görülmüştür.

Yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri bir bütün olarak incelendiğinde soruşturma konusu 3 ürün grubunda da; üretim, yurt içi satış ve yurt dışı satış miktarlarının artış gösterdiği ancak yurt içi satış birim fiyatlarında baz yıla göre düşüş yaşandığı görülmüştür. Yurt içi satışlarda birim kârlılığın ağır vasıta lastiklerinde baz yıla göre düşüş gösterdiği, zirai araç lastiklerinde ise artış göstermesine rağmen negatif seyrettiği görülmüştür. Toplam birim kârlılığın ise zirai araç ve iş makinesi lastiklerinde artarken, ağır vasıta lastiklerinde azaldığı görülmüştür.

Tüm bunlara ilaveten, soruşturma konusu ülkedeki ihracatçıların Türkiye pazarını iyi tanıdıkları, pazara erişim konusunda herhangi bir sorunla karşılaşmadıkları ve söz konusu ürün ithalatını büyük miktarlarda ve kolaylıkla Türkiye pazarına yönlendirilebileceği değerlendirilmektedir.

Bu hususlar birlikte dikkate alındığında, zararın devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olduğu düşünülmektedir.

GENEL DEĞERLENDİRME VE SONUÇ

Yürütülen soruşturma esnasında elde edilen bilgi ve bulgular çerçevesinde, yürürlükteki önlemlerin ortadan kalkması durumunda dampingin ve zararın devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olduğu değerlendirilmiştir.

Bu çerçevede, soruşturma neticesinde ulaşılan tespitleri değerlendiren Kurulun kararı ile 2/12/2017 tarihli ve 30258 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2017/33) ile yürürlükte olan dampinge karşı önlemin, Yönetmeliğin 42 nci maddesi çerçevesinde değiştirilerek aşağıdaki tabloda gösterilen biçimde; “Diğerleri” eşya tanımına sahip 4011.90.00.00.00 GTİP’i altında yalnızca “ağır vasıta, zirai araç ve iş makineleri dış lastikleri” olanlar için, diğer GTİP’lerde ise mevcut şekliyle uygulanmaya devam edilmesine karar verilmiştir.

GTİP

Eşyanın Tanımı

Menşe Ülke

Dampinge Karşı Önlem (CIF %)

4011.20.90

Otobüs ve kamyonlarda kullanılanlar –yükleme endeksi 121’i geçenler

ÇHC

%60

4011.70.00.00.00

Tarım ve orman taşıtları ve makinelerinde kullanılan türde olanlar

4011.80.00.00.00

Yapı, madencilik veya sanayi elleçleme taşıtları ve makinelerinde kullanılan türde olanlar

4011.90.00.00.00

Diğerleri (yalnız ağır vasıta, zirai araç ve iş makineleri dış lastikleri)